Kısa süreli bellek kapasitesi

İki aralığın ortası yaklaşık yedidir; kuralın yedi artı eksi iki diye akılda kalmasının nedeni budur. Uçlar sınır değildir. Bazı insanlar daha çok, bazıları daha az tutar ve aynı kişi iyi bir günde kötü bir günden daha çok tutar. Bilgisayar çalışmasında rakamlar sesli söylendi ve sınama beş rakamla başladı; bu yüzden daha dar aralık, o testin nasıl yapıldığını da yansıtır.

Bir rakam dizisi görevinde bir rakam dizisini tek tek görür ya da duyar, sonra sırayla yinelersiniz. Doğru yaptığınız en uzun dizi sizin kapasitenizdir. Bu, bir şeyle uğraşırken birkaç saniye boyunca aklınızda ne kadarını tutabildiğinizi söyler; psikologlar buna kısa süreli bellek ya da çalışan bellek der. Bellek aralığı nedir diye soranlar için kısa yanıt budur.

Kendi hayatınızı, bir dili ya da yıllarca çalıştığınız şeyleri ne kadar iyi hatırladığınızı söylemez. Onlar başka tür bellekler kullanır ve kısa bir aralık, onların zayıf olduğunun işareti değildir.

Derleme birçok deneyi bir araya topladı ve öğeler ne kadar farklı olursa olsun insanların yaklaşık aynı sayıda öğe tuttuğunu fark etti. Vardığı nokta, yaklaşık yedi parça tuttuğumuzdur; bir parça tek bir rakam ya da bir yıl veya bir telefon numarasının başı gibi tanıdık bir rakam grubu olabilir.

Bu sayı başkalarının deneylerinin bir özeti olduğundan, o deneylerin nasıl yapıldığına bağlıdır: rakamlar ne kadar hızlı geldi, insanlar onları yineleyebildi mi ve yarım doğru bir yanıt nasıl puanlandı. Rakamları daha yavaş gösteren ya da süre sınırı olmadan yazmanıza izin veren bir test, öyle yapmayandan farklı bir kapasite verir.

• Gruplama: uzun bir sayıyı iki ya da üç rakamlık gruplar halinde okumak, onu tek bir dizi olarak okumaktan daha çok tutar.
• Yineleme: çoğu insan rakamları geldikçe sessizce söyler; bu yüzden onları ne kadar çabuk söyleyebildiğiniz önemlidir ve söylenmesi uzun sayı adları daha zor akılda kalır.
• Anlam: bir tarih gibi görünen bir grup, rastgele bir çiftten daha kolay akılda kalır.
• Hız ve dikkat dağınıklığı: yavaş gelen rakamlar daha kolaydır; gürültü ve yorgun bir zihin onları kaybettirir.
• Alıştırma: birkaç tur çoğunlukla daha iyi gruplamayı ve yinelemeyi öğretir; bu, belleğinizi büyütmeden hafıza kapasitesini biraz yükseltir.

Araştırmacılar konumların aralığını da ölçer; örneğin blokların yanış sırasına dokunduğunuz bir görevde. Bu görevin bir bilgisayar sürümünde 18 ile 82 yaş arasındaki 187 yetişkin, art arda ikisini kaçırmadan önce ortalama 5,2 blok yineledi; dağılım 1,2 idi^[3]. Orada kareler her denemede yeni yerlere geçiyordu; bu yüzden bir standart değil, diğer sürümler için bir kılavuzdur. Klasik tahta bloklar için daha eski bir sayı da yayımlandı, ama onu makalesinde okuyamadık ve bu site kaynağında okumadığı hiçbir sayıyı göstermez.

Desen aralığı, bir bakışta aklınızda tutabildiğiniz desenin karelerini sayar. Ekranda bir desen testiyle yapılan küçük, açık bir çalışmada 40 genç yetişkin yer aldı ve bunu ikinci bir görev olmadan yapanlar ortalama 9,3 karelik desenleri hatırladı^[4]; görsel hafıza testi en uzun deseninizi bir işaret olarak onun yanına koyar. Şempanze testinin arkasındaki şempanze çalışmasında 9 öğrenci, kısaca gösterilen beş sayının hepsini yaklaşık turların %38 kadarında, genç şempanze Ayumu ise yaklaşık %79 kadarında doğru bildi^[5].

Sıra hafıza testi blok dizinizi o yetişkinlerin yanına kabaca, beş bölgeden birine koyar; sayı hafıza testi ise rakam aralığını kapasitenizin yanına çizer. İkisi de sizi diğer ziyaretçilerle sıralamaz ve ikisi de önceki sonuçlarınızı kısa çizgiler olarak saklar; böylece ilerleyip ilerlemediğinizi görebilirsiniz.

Rakam dizinizi aralığın yanına kaba bir işaret olarak koyun, sonra aralığı unutun ve kendinizi izleyin. Testi aşağı yukarı aynı saatte, birkaç farklı günde yapın, tek bir cihazda kalın ve kendi sonuçlarınızın nerede oturduğunu görün. Bir öğleden sonraki tek bir uzunluk çok az şey söyler.